Anayasa, Madde 1

“Hollanda’da bulunan herkes eşit durumlarda eşit muamele görür. Din, inanç, siyasi görüş, ırk, cinsiyet, engellilik, cinsel yönelim veya başka herhangi bir nedenle ayrımcılık yapılmasına izin verilmez.”

Bu makale öncelikle hükümete yöneliktir. Hükümet ayrımcılık yapmamalıdır.

Eşit muamele mevzuatı

Anayasa’nın 1. Maddesi, birlikte eşit muamele mevzuatını oluşturan diğer kanunlarda ayrıntılı olarak ele alınmıştır:

• Genel Eşit Muamele Yasası (AWGB), din/inanç, siyasi görüş, ırk/köken, milliyet, medeni durum, cinsiyet ve cinsel yönelim temelinde ayrımcılığa uğrayan bireyleri korur;
• Engellilik veya kronik hastalık nedeniyle eşit muamele Yasası (WGBH/CZ);
• Yaş Eşit Muamele Yasası (WGBL);
• Cinsiyet Eşitliği Yasası (WGB);
• Çalışma Saatleri Ayrımcılık Yasası (WOA);
• Belirli süreli ve belirsiz süreli ayrım yasası (WOBOT);
• Belirli ve belirsiz süreli devlet memurlarını ayıran kanun (ayrıca WOBOT);
• Medeni Kanun Madde 7:646 ila 7:649İş sözleşmesi ile ilgilidir ve muhabiri mağduriyetten korur;
• Kamu Hizmeti Yasasının 125g ve 125h Bölümleri: Devlet memurları ile yapılan iş sözleşmeleri ile ilgilidir.

Ceza Hukuku

Ceza Kanunu’nun 90quater Bölümü ayrımcılığın genel bir tanımını yapmaktadır.

Ceza kanunu, ayrımcılık suçları olarak bilinen belirli ayrımcılık biçimlerini suç haline getirmektedir:

• Nefret, ayrımcılık veya şiddete tahrik (madde 137d);
• Bir gruba alenen hakaret etmek (madde 137c);
• Ayrımcı içeriğe sahip materyallerin kamuya açıklanması ve dağıtılması (madde 137e);
• Ayrımcılığa yönelik faaliyetlere/organizasyonlara katılmak veya desteklemek (madde 137f);
• Bir makam, meslek veya işin icrasında ırkları nedeniyle kişilere karşı kasıtlı olarak ayrımcılık yapmak (madde 137g);
• Irk, din, inanç, cinsiyet veya heteroseksüel ya da homoseksüel yönelim nedeniyle bir makamın, mesleğin veya işin icrasında ayrımcılık yapmak (madde 429quater).

Bu ayrımcı suçların yanı sıra, “ayrımcı bir yönü olan” bir polis memuruna hakaret etmek gibi “adi suçlardan” da bahsedilmektedir; hakaret, örneğin memurun ten rengiyle ilgilidir. Ayrımcı yön ağırlaştırıcı bir neden olarak sayılabilir.

Ayrıca bkz: Ceza Kanunu (WvSr).

 

Uluslararası hukuk

Uluslararası hukuk, hükümetlerin uyması gereken kurallarla ilgilidir ve kendi aralarındaki vatandaşlara uygulanmaz. BM “den İnsan Hakları Evrensel Sözleşmesi” ne (İHEB) aşinayız. Bu antlaşma 1948 yılında kabul edilmiştir ve insan haklarının evrensel olduğuna dair ilk uluslararası onaydır. İHEB yasal olarak bağlayıcı değildir. Bununla birlikte, diğer belgelerde kendisine o kadar sık atıfta bulunulmaktadır ki, içeriği büyük ölçüde yasal olarak bağlayıcı hale getirilmiştir.

İHEB “e ek olarak, BM” nin çeşitli insan haklarını daha ayrıntılı olarak ele alan dokuz temel sözleşmesi daha vardır:

• Medeni ve Siyasi Haklara İlişkin Uluslararası Sözleşme (ICCPR).
• Uluslararası Ekonomik, Sosyal ve Kültürel Haklar Sözleşmesi (ICESCR).
• Her Türlü Irk Ayrımcılığının Ortadan Kaldırılmasına İlişkin Uluslararası Sözleşme (CERD).
• Kadınlara Karşı Her Türlü Ayrımcılığın Önlenmesi Uluslararası Sözleşmesi (CEDAW veya Kadın Sözleşmesi).
• İşkence ve Diğer Zalimane, İnsanlık Dışı veya Aşağılayıcı Cezalara Karşı Sözleşme (CAT).
• Uluslararası Çocuk Hakları Sözleşmesi (CRC veya Convention on the Rights of the Child).
• Zorla Kaybetmelere Karşı Uluslararası Sözleşme (CED).
• Engelli Kişilerin Haklarına Dair Sözleşme (CRPD).
• Tüm Göçmen İşçilerin ve Aile Fertlerinin Haklarının Korunmasına İlişkin Uluslararası Sözleşme (CMW).
  CMW Hollanda tarafından (henüz) imzalanmamıştır.

Avrupa Konseyi de her üye devletin (Konsey ve/veya Avrupa Birliği) ve Avrupa kurumunun uymak zorunda olduğu ve ayrımcılık konusunu içeren bazı sözleşmeler ve kurallar hazırlamıştır. Bunlardan en bilineni Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’dir (AİHS). Bu sözleşme temel özgürlükler ve ayrımcılık yasağı ile ilgilidir.

Buna ek olarak, Avrupa Birliği’nin ayrımcılıkla mücadele etmek ve ayrımcılığı önlemek için Avrupa Birliği’nin İşleyişi Hakkında Antlaşma (TFEU), Avrupa Birliği Antlaşması (TEU) ve Avrupa Birliği Temel Haklar Şartı’nda bulunan çeşitli düzenlemeleri vardır.

 

Belediye Ayrımcılık Karşıtı Hükümler Yasası (WGA)

Bir belediye, ayrımcılıkla ilgili şikayetlerinin çözümünde bağımsız yardım alabilmeleri için sakinlerine ayrımcılıkla mücadele kurumuna erişim imkanı sunmalıdır.